ท่านที่รักแห่งเราทั้งหลาย
เพราะว่าคนชอบธรรมทั้งหลาย
ถูกหลอกให้ฝักใฝ่กันแต่ในเรื่องของ "ทุกข์"
จนลืมทำหน้าที่อย่างอื่นที่ควรทำกันไปหมด
ทั้งที่ความทุกข์กับความสุขนั้นไม่ได้มีอยู่จริง
แต่ที่มันมีเพราะว่ามนุษย์ถูกผีโสโครกหลอก
จนทำให้ฝังหัวเกลียดกลัวความทุกข์กันมา
พระพุทธเจ้าทรงอธิบายคำว่า ความทุกข์
ในกฎแห่งไตรลักษณ์เอาไว้ว่า
เพราะจิตหยาบหรือจิตมนุษย์ของท่านนั้น
ที่ปกติแล้วมันจะนิ่งสงบของมันอยู่
เมื่อตาหูจมูกลิ้นกายสัมผัสหรือจิตนึกอะไรขึ้น
จิตหยาบนั้นจะเปลี่ยนค่าคลื่นความถี่ไปทันที
ซึ่งเรียกกันว่าเกิดอาการ #จิตตก นั่นเอง
ดังนั้น
คำว่า “ทุกขัง” จึงหมายถึง
จิตหยาบที่เกิดการเปลี่ยนแปลงค่าความถี่ไป
ทำให้จิตนั้นเกิดอาการไม่สงบอยู่ดังเดิม
เมื่อจิตหยาบนั้นเกิดความไม่สงบขึ้นมาแล้ว
มันก็จะทนต่อการเปลี่ยนแปลงไว้ไม่ไหว
จิตหยาบจะขับเคลื่อนอาการนั้นออกมาให้เห็น
เป็นกายกรรมหรือเป็นวจีกรรมออกมาเสมอ
เพราะกระบวนการของจิตหยาบเป็นแบบนี้
มรรควิถีจิตจักรวาลจึงให้นิยามความหมายว่า
ความทุกข์เป็นสิ่งที่ทนได้ยาก
เมื่อเกิดปรากฏการณ์ทุกข์ที่ในจิตหยาบแล้ว
สิ่งที่พระศาสดาเรียกว่า “ทุกขัง” ดังกล่าว
เป็นเหตุให้กายสังขารหรือเครื่องยนต์แห่งกรรม
เกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมไปจากเดิม
ไม่ว่าพฤติกรรมนั้นจะเป็นกายกรรมหรือวจีกรรม
รวมทั้งการเจริญเติบโตเพื่อการเกิดขึ้นมาใหม่
เมื่อเกิดมาแล้วต้องมีการดำรงตนเองอยู่ต่อไป
จนในที่สุดก็ต้องมีการเสื่อมสลายไปตามปกติ
โดยกว่าจะเกิดขึ้นมาใหม่ได้นั้นนานหรือไม่
เกิดแล้วจะมีชีวิตอยู่ได้นานมากน้อยแค่ไหน
เกิดมาแล้วจะมีการเสื่อมสลายช้าเร็วเพียงใด
ล้วนเป็นไปตามเงื่อนไขทั้งภายในภายนอก
ของสรรพสิ่งนั้นทั้งหมดทั้งสิ้น
สำหรับมนุษย์โลกทุกคนนั้น
ปรากฏการณ์ที่เป็นเหตุให้เกิดทุกข์หรือสุขขึ้น
อันหมายถึงการเปลี่ยนแปลงสภาวะของจิตนี้
เพราะจิตหยาบเป็นกลุ่มพลังงานที่ไม่มีตัวตน
พระพุทธเจ้าจึงจัดให้มันเป็น “อนัตตา”
ด้วยเหตุนี้เอง
หลักแห่งไตรลักษณ์จึงประกอบด้วย
อนัตตา ก็คือ “จิตหยาบ”
ทำให้เกิด ทุกขัง ก็คือ “เปลี่ยนแปลงความถี่”
จนนำไปสู่ อนิจจังไม่เที่ยง ของกายหยาบ
ตามหลักของจิตเป็นนายกายเป็นบ่าว
ขอท่านทั้งหลายจงอย่าสับสน
ไปหยิบฉวยเอาอาการของจิตหยาบของท่าน
ที่มีกิเลสตัณหาเป็นเหตุแห่งการเกิด
มาเพ่งโทษว่าอาการนั้นคือทุกข์คือสุขเลย
ถ้าท่านไม่ไปเพ่งโทษมันหรือยึดติดมัน
คำว่าทุกข์หรือสุขมันจะว่างไปจากจิตท่าน
เพราะว่าท่านจะละวางสิ่งนั้นได้
ความรู้สึกเสียดายเสียหายเสียใจก็ไม่เกิด
ความโกรธแค้นไม่พอใจเมื่อท่านถูกขัดขวาง
ก็จะไม่มีวันเกิดขึ้นมาได้ด้วย
ด้วยความรักและปรารถนาดี
อนุตรธรรมาจารย์ปริญญา ตันสกุล
2/02/2569
